Astronomen vinden zeldzame hybride nova op 16.000 lichtjaar van de aarde

Nova Vulpeculae 2024 is een hybride nova op 16.000 lichtjaar afstand, in de Orion-Cygnus-arm van de Melkweg. Een nova ontstaat in een dubbelstersysteem waarbij twee sterren om elkaar heen draaien. Een van de sterren, de witte dwerg, trekt langzaam gas weg van zijn begeleidende ster in een proces dat accretie wordt genoemd. Dit veroorzaakt een opeenhoping van waterstofgas op het oppervlak van de witte dwerg, waardoor de druk en temperatuur toenemen en er uiteindelijk een thermonucleaire explosie plaatsvindt. Deze plotselinge helderheid wordt een nova genoemd. Na deze helderheid verdwijnt hij langzaam weer.

Novae worden geclassificeerd op basis van hun spectra. De Fe II-novae vertonen sterke ijzeremissielijnen, terwijl de He/N-novae helium- en stikstofemissielijnen vertonen. Een speciale klasse novae begint echter als Fe II-novae maar verandert later in He/N-novae. Dit is zeldzaam omdat de meeste novae in één klasse blijven. Nova Vulpeculae 2024 valt in die categorie.

Aanvankelijk werd Nova Vulpeculae 2024 geclassificeerd als een rode klassieke nova vanwege zijn roodachtige licht. Wetenschappers voerden echter spectroscopische waarnemingen uit met verschillende observatoria om de veranderingen van de nova in de loop van de tijd te volgen. Ze ontdekten dat deze nova een snelle nova was, met een lichtcurve die leek op een oscillerende nova, die zijn piekhelderheid binnen twee dagen bereikte en oscillaties met een amplitude van ongeveer 1 magnitude.

In de buurt van de maximale helderheid vertoonde het spectrum sterke Fe II-emissielijnen en P-Cygni-absorptie, wat erop wijst dat er gas van de ster werd uitgestoten. Later in de uitbarsting begonnen er He/N-spectraallijnen te verschijnen, wat duidt op een verandering in het spectrale gedrag. Deze hybride nova biedt wetenschappers een zeldzame kans om twee nova-gedragingen in één gebeurtenis waar te nemen.