China volgt Europa in de overstap naar Linux, waarbij Windows eerder dan gepland de deur wordt gewezen

Volgens een recent rapport van Bloomberg heeft China verschillende overheidsinstanties opgedragen om Windows 10 China Government Edition te vervangen door in China ontwikkelde Linux-distributies, in aanloop naar de geplande overgang. Het besluit van China om Windows 11 niet in te voeren, is een krachtig statement over de opdringerigheid van het besturingssysteem en de mate waarin het daadwerkelijk privacy garandeert.

China heeft zich op alle fronten geleidelijk aan gedistantieerd van Amerikaanse bedrijven: software, hardware, media, enzovoort. De meeste landen hebben hun bezorgdheid geuit over de betrouwbaarheid van privacybeloften van in de VS gevestigde software en diensten. China streeft er met deze aanpak naar digitale soevereiniteit te vestigen. Zelfs vóór deze stap heeft China geleidelijk maatregelen genomen om over te stappen van buitenlandse technologie naar lokaal geproduceerde alternatieven.

Chinese functionarissen uitten hun bezorgdheid over de digitale beveiliging van Windows. Microsoft verklaarde echter tegenover Bloomberg dat het niet op de hoogte was van enig beveiligingsincident dat gevolgen had voor Windows 10 China Government Edition. Het bedrijf verduidelijkte tevens dat deze versie nog steeds regelmatig beveiligingsupdates ontving. De exclusieve Chinese versie van Windows zou oorspronkelijk in februari 2027 worden stopgezet, maar door deze veranderingen is die datum vervroegd naar eind 2026.

De China Government Edition van Windows 10 is niet door Microsoft ontwikkeld, maar door C&M Information Technologies (CMIT). CMIT zelf is het resultaat van een joint venture uit 2016 tussen Microsoft en de staatsonderneming China Electronics Technology Group. Deze op maat gemaakte Windows-versie is ontworpen om te voldoen aan de eisen van de Chinese overheid en bevat gelokaliseerde activerings- en updatemogelijkheden. Ook zijn bepaalde klantenservices verwijderd en is ondersteuning voor Chinese cryptografische standaarden toegevoegd.

De vraag is nu: welke Linux-distributie zal Windows vervangen? Zoals eerder vermeld, zal dit waarschijnlijk een lokaal geproduceerde Linux-distributie zijn. De aandelenkoersen van de Chinese Linux-leveranciers Kylin Software en Tongxin Software Technology (UnionTech) zijn dan ook gestegen nadat het nieuws over het besluit om Windows te vervangen bekend werd.

KylinOS van Kylin Software biedt desktop-, server- en andere gespecialiseerde edities. Daarnaast is er openKylin, een gratis en complete open-sourceversie, beschikbaar voor iedereen die het wil uitproberen. UnionTech OS (UOS) is daarentegen afgeleid van Deepin en Debian Linux. Beide bedrijven richtten zich tot nu toe eerder op overheids- en zakelijke klanten dan op de markt voor de gemiddelde consument, waardoor zij reeds in aanmerking kwamen als kandidaten om Windows te vervangen.

HarmonyOS 2 van Huawei, oorspronkelijk een Android-variant maar nu een eigen besturingssysteem, wordt eveneens aangepast voor gebruik op pc’s. Aangezien dit echter veel tijd in beslag zal nemen, zijn KylinOS en UOS de enige gevestigde omgevingen die klaar zijn voor institutionele implementatie.

De overstap naar een ander besturingssysteem is nooit eenvoudig, en dat is een ander belangrijk vraagstuk dat de Chinese overheid zal moeten aanpakken. Het testen van applicaties, ondersteuning voor stuurprogramma’s en apparaten, compatibiliteit van bestandsformaten, opleiding van personeel, enzovoort; dit alles moet op een effectieve manier snel worden aangepakt en opgelost. In sommige gevallen kan het nodig zijn om Windows-afhankelijke software te vervangen of aan te passen.

Er zijn geen berichten over hoe de overstap naar Linux precies zal verlopen, hoewel de plotselinge koerswijziging erop wijst dat de Chinese regering maatregelen neemt om deze obstakels snel aan te pakken. Dit betekent echter niet dat er in China een nationaal verbod op Windows-installaties zal komen. Microsoft heeft al een uitsluitend in het Chinees beschikbare, beperkte en fabrieksvergrendelde versie van Windows 11, genaamd Windows Home China 11, op de markt gebracht in een poging om marktaandeel te behouden.

Een ander belangrijk detail is dat deze vroege overstap naar Linux slechts voor sommige overheidsinstanties geldt. China voert de overstap wellicht in geleidelijke fasen door om deze soepeler en effectiever te laten verlopen. Hoe dan ook, de boodschap is duidelijk: Peking heeft ervoor gekozen geen concessies te doen op het gebied van privacy en heeft Linux gekozen als toekomstige desktopomgeving voor de overheid, zelfs nu de afwisselende onenigheid met het Witte Huis over het gebruik en de overdracht van technologie voortduurt.